जेष्ठ नागरिकहरुको सम्मान स्वरुप आज अन्तर्राष्ट्रिय जेष्ठ  नागरिक दिवस मनाइँदै छ । सन् १९९१ देखि हरेक वर्ष अक्टोबर १ मा अन्तर्राष्ट्रिय यो दिवस मनाउने गरिन्छ । जेष्ठ नागरिकहरुलाई सम्मान र अधिकारमा पहुँच पुर्‍याउने उद्देश्यका साथ संयुक्त राष्ट्रसंघको आह्वानमा विश्वभर यो दिवस मनाउने गरिएको हो । तर नेपाली समाजमा अझै पनि जेष्ठ नागरिकहरु अपहेलित हुनु पर्ने अवस्था छ ।

यो दिवस केवल ज्येष्ठ नागरिकलाई सम्मान गर्ने औपचारिक अवसर मात्र होइन, उनीहरूको अधिकार, सुरक्षा, स्वास्थ्य, सामाजिक सहभागिता र सम्मानजनक जीवनका विषयमा राज्य, समाज र परिवारलाई आफ्नो जिम्मेवारी सम्झाउने महत्वपूर्ण दिन पनि हो।ज्येष्ठ नागरिक हाम्रो समाजका अनुभव र ज्ञानका जीवित स्रोत हुन् । उनीहरूले आफ्नो जीवनको लामो समय परिवार, समाज र राष्ट्र निर्माणमा योगदान दिएका हुन्छन् । आज हामीले उपभोग गरिरहेका सामाजिक, आर्थिक र भौतिक उपलब्धिहरूको जग निर्माणमा उनीहरूको श्रम, त्याग र अनुभव जोडिएको छ । त्यसैले वृद्ध हुँदैमा व्यक्तिको महत्व घट्दैन, बरु जीवनभरको अनुभवले उनीहरूलाई समाजका लागि अझ महत्वपूर्ण बनाउँछ । तर बदलिँदो पारिवारिक संरचना, वैदेशिक रोजगारी, शहरीकरण र बढ्दो व्यक्तिवादी जीवनशैलीका कारण धेरै जेष्ठ नागरिकले एक्लोपन, उपेक्षा, आर्थिक असुरक्षा र पारिवारिक दूरीको सामना गर्नुपरेको छ । कतिपयले नियमित स्वास्थ्य उपचार पाउन सकेका छैनन् भने कतिपय आफ्नै परिवार र समाजमा सम्मानपूर्वक बाँच्न संघर्ष गरिरहेका छन् । यस्तो अवस्था सभ्य र समावेशी समाजका लागि चिन्ताको विषय हो । जेष्ठ नागरिकको संरक्षण केवल राज्यको दायित्व होइन । परिवार, समुदाय र प्रत्येक नागरिकको पनि उत्तिकै जिम्मेवारी छ । परिवारले उनीहरूलाई बोझका रूपमा होइन, सम्मानित सदस्यका रूपमा व्यवहार गर्नुपर्छ ।

उनीहरूको कुरा सुन्ने, निर्णय प्रक्रियामा सहभागी गराउने र आवश्यकताअनुसार साथ दिने संस्कार विकास गर्न जरुरी छ । त्यसैगरी राज्यले जेष्ठ नागरिकका लागि सामाजिक सुरक्षा, सहज स्वास्थ्य सेवा, सुरक्षित आवास, सार्वजनिक यातायात तथा सामाजिक सहभागिताका अवसरलाई प्रभावकारी बनाउनुपर्छ । जेष्ठ नागरिकमैत्री समाज निर्माण गर्नु कुनै एक पुस्ताका लागि गरिएको काम होइन, यो सबै पुस्ताको भविष्य सुरक्षित गर्ने प्रयास हो । अन्तर्राष्ट्रिय जेष्ठ नागरिक दिवसलाई केवल शुभकामना आदानप्रदान र औपचारिक कार्यक्रममै सीमित नराखौँ ।उनीहरुका अधिकारको सम्मान, उनीहरूको अनुभवको सदुपयोग, सामाजिक सहभागिताको सुनिश्चितता र सम्मानजनक जीवनको वातावरण निर्माणतर्फ ठोस कदम चालौँ । जेष्ठ नागरिकलाई सम्मान गर्ने समाजले आफ्नो इतिहासलाई सम्मान गर्छ र आफ्नो भविष्यलाई पनि सुरक्षित बनाउँछ ।